Андрусь Горват. «Я працаваў у Купалаўскім дворнікам, а цяпер стаю на галоўнай сцэне. Вось гэта называецца дауншыфцінг?»

Жизнь • Анастасия Рогатко
Андрусю Горвату 34 года. Он Закончил журфак, работал дворником. уехал в деревню Прудок, чтобы возрождать заброшенный дедов дом и писать посты в Фейсбук о своих соседях. Результатом дауншифтинга стала книга «Радзіва Прудок. Дзённік», которую сегодня раскупают в кассах Купаловского театра, как горячие пирожки. андруся называют неразговорчивым интровертом, и с ним не забалуешь: говорить нужно либо на чистой беларускай мове, либо никак. Поэтому вопросы будут на русском, а ответы – на языке Горвата. kyky разговорил писателя в вечер 2,5-часовой автограф-сессии, когда тот рисовал читателям коз вместо подписей.

«Дом – гэта тэрыторыя, якую я магу змяніць»

KYKY: Тебя сейчас можно назвать самым известным дауншифтером. Это был, как сейчас модно говорить, путь «внутренней эмиграции»?

Андрусь: Хутчэй я ў Мінску жыў у гэтай унутранай эміграцыі, будаваў сваё маленькае жыццё: здымаў кватэру, знаходзіў не вельмі сур'ёзную працу: быў дворнікам Купалаўскага, у жаночым манастыры працаваў. Я не выбудоўваў кар'еру, вось гэта і быў даўншыфцінг – калі ты сябе ставіш на даволі нізкую прыступку, і гэта простае, маленькае жыццё задавальняе. А калі я пераехаў у Прудок, у мяне з'явілася аўдыторыя ў інтэрнэце – і пайшло-паехала. Па выніку я вяду больш актыўнае грамадскае жыццё, чым вёў. Калі ёсць інтэрнэт, сябры, можна жыць, дзе заўгодна, і гэта не будзе называцца ніякім даўншыфцінгам.

KYKY: Тебе среди деревенских комфортнее?

Андрусь: Не, я б не сказаў. Калі я толькі пераехаў у Прудок, мне хацелася стаць такім, як яны. Здавалася, што вясковыя людзі асаблівыя: у іх захаваўся большы культурніцкі беларускі код, яны больш глыбокія, менш памешаныя на матэрыяльных рэчах. Але не ўсё так, і я б не сказаў, што маё асяроддзе – менавіта там. У мяне ёсць сябры, з якімі я магу паразмаўляць, але яны неяк раскіданыя па суседніх вёсках. З менчукамі я больш камфортна сябе адчуваю, чым з прудкоўцамі.

KYKY: То есть ты горожанин, но в деревне?

Андрусь: Так. Можна ж кожны тыдзень ездзіць у Мiнск. 300 кіламетраў – гэта не адлегласць. Калі жывеш у горадзе, звычайна з сябрамі рэдка сустракаешся – толькі на выходныя, а ў асноўным – праз інтэрнэт, тэлефон. У Прудку тое ж самае. Нічога не змянілася. У сакавіку я прыязджаў кожны тыдзень, а цяпер – на цэлы тыдзень. Я даўно пра гэта марыў – зрабіць гарадскі водпуск. Думаў, буду ляжаць у ванне і глядзець тэлевізар. Тэлевізар я так і не паглядзеў, і ванну адзін раз толькі прыняў.

KYKY: А что делал?

Андрусь: Я такое багемнае жыццё вёў. (смеётся) Усе гэтыя пабы, кавярні – асабліва ўвечары… Удзень я проста з ноўтбукам выходзіў, браў каву і пісаў. Мне падабаецца, калі людзі ходзяць міма.

KYKY: Но ты все равно сюда уже не вернешься жить?

Андрусь: Я люблю Мінск, але заўсёды хачу дадому. Мне тут не хапае асабістай прасторы. Прастора ў Мiнску – гэта кватэра. Гэта вельмі мала. А ў Прудку дзве мае хаты – на ўскрайку вёскі, побач лес. Тут я не магу спаць, за тыдзень ні разу не выспаўся. А там я высыпаюся добра.

KYKY: Дом для тебя – это что? Это дом твоего деда, Прудок, Полесье?

Андрусь: Дом – гэта тэрыторыя, якую я магу змяніць. У мяне ёсць паўгектара, абнесеныя плотам, і ўнутры гэтага плота я магу рабіць усё, што хачу. Ну, умоўна кажучы. Гэта і ёсць дом – магчымасць там будаваць сваё. У кватэры што: шпалеры пераклеіць, шафу перасунуць – магчымасцяў менш.

А ў вёсцы можна цэлы мікракосмас будаваць і засяляць яго рознымі істотамі: козамі, катамі, курамі. Гэта тое ж, чаму людзі ў кампутарных гульнях сядзяць, – ім не хапае магчымасці будаваць свой свет.

Вось яны і сыходзяць у іншую рэчаіснасць праз гульні. А ў вёсцы… Вось я пасадзіў дзесяць ліп. Хаця мне ўсе кажуць: «Нахрана ты гэтыя ліпы пасадзіў?» Людзі ў вёсцы вельмі практычныя, ім трэба, каб усё, што ты робіш, можна было выкарыстоўваць. Ёсць такая прыкмета: дзе ліпы растуць, там раней паны жылі. Простыя людзі ніколі ліпы не садзілі. Я мала думаю пра тое, што мне трэба змяніць свет. Проста раблю тое, што мне прыемна.

KYKY: А в том, что ты пишешь, есть глобальная цель или это тоже для себя?

Андрусь: Гэта эгаістычная мэта – самавыражэнне. Жаданне паказаць, што я вось такі, я вось так жыву. Усё, што я пішу – пра мяне. Яно на нешта ўплывае, выклікае нейкія эмоцыі. Тое, што некаторых можа раздражняць, для мяне можа быць вельмі прыгожым. Напрыклад, сварлівая бабулька ў метро – кагосьці яна будзе раздражняць, хтосьці скажа «панаехалі тут з дзярэўні», а я буду кайф атрымоўваць. Для мяне гэтая бабулька – арт-аб'ект.

«Ай, не буду расказваць, ты потым гэта напішаш»

KYKY: Ты вот с кофе сидишь и пишешь – о чем пишется?

Андрусь: Я пішу пра сёння. Штосьці адбылося, сустрэча якая-небудзь… І з яе можа атрымацца тэкст, трохі літаратурна асэнсаваны. Я проста пішу пра тое, у чым жыву.

KYKY: Когда ты начинал писать, тебя никто не знал, а сейчас у тебя огромная аудитория. Это влияет на то, о чем или как ты пишешь? Появилась самоцензура?

Андрусь: Я больш увагі аддаю, каб кагосьці не пакрыўдзіць. Раней я мог штосьці напісаць пра чалавека, каб праз гэта раскрыць сябе – у мяне не было мэты нікога пакрыўдзіць, і ён гэтага ўсё роўна не бачыў. Але калі гэта сталі чытаць… Прудкоўцы заўважаць, што я пра каго-небудзь напішу, могуць пакрыўдзіцца. Таму я стараюся, калі пішу, уяўляць, што персанажы бачаць гэты тэкст. Напрыклад, мама. Гэта быў важны момант – адкрыць сваю пісаніну маме. Калі я рыхтаваў кнігу да друку, я рабіў такі допіс, што я не баюся крытыкаў, я больш за ўсё баюся, што кнігу прачытае мама.

KYKY: Мама прочитала?

Андрусь: Канешне. З большага яна задаволеная. Бывалі дыялогі з ёй, якія я перадаў у кнізе. А цяпер яна пачынае штосьці гаварыць, а потым: «Ай, не буду расказваць, ты потым гэта напішаш». Не тое, каб яна пакрыўдзілася, але не хоча быць публічнай асобай.

KYKY: Ты, наверное, тоже едва ли хотел быть публичным человеком, но оно случилось – тебя люди узнают на улице и очереди на подпись книг.

Андрусь: Так, пазнаюць кожны дзень. І падыходзяць, і проста глядзяць на адлегласці. Па праўдзе, публічнасць я люблю, але ўмераную. Калі мяне ўсе ведаюць, а мне для гэтага нічога не трэба рабіць, не трэба ў тэлевізары сядзець на перадачах. Мне б сядзець сбоку, але пры гэтым быць вядомым і публічным. (улыбается) Але прыходзіцца час ад часу неяк варушыцца, каб людзі не забывалі пра маё існаванне. Вось я паехаў у Мінск, а ў Прудку жыў TUT.by – гэта такі новы імпульс.

KYKY: У тебя есть ощущение, что последние книги подписал, и всё – гештальт с книгой закрыт?

Андрусь: Ну, яна прадаецца яшчэ… У мяне быў план, каб яна да канца вясны прадалася. Мне на днях Віктар Марціновіч пісаў, што паспрабуе яе ў Германію прасунуць, каб пераклалі.

KYKY: Поймут немцы?

Андрусь: Хай паспрабуюць. У Купалаўскім вось рыхтуецца п'еса па кнізе. У наступным годзе ўжо будзе, пасля Новага года.

KYKY: А кто будет играть главного героя?

Андрусь: Не ведаю пакуль. Калі была прэзентацыя «Мовабокса» у Купалаўскім, я выйшаў на сцэну тэатра са скафандрам на галаве. Гэта было прыкольна: стаю ў скафандры, вакол цемра, потым свеціць сіні пражэктар, музыка касмічная.

Мне трэба проста стаяць, і я ведаю, што там людзі на мяне глядзяць, а я нікога не бачу. Гучыць мой закадравы тэкст. У мяне трэсліся рукі – рэальна было страшна. Гэтае адчуванне, што ты працаваў у тэатры дворнікам, а цяпер стаіш на галоўнай сцэне, і там 28 журналістаў на цябе глядзяць, здымаюць… Вось гэта называецца дауншыфцінг?

Чалавек з дворніка выйшаў на сцэну ў касцюме касманаўта, а гэта называецца даўншыфцінг.

KYKY: Ходишь на спектакли?

Андрусь: Адзін раз быў. На Пане Тадэвушы, яшчэ калі дворнікам працаваў.

KYKY: Кстати, ты себя как сейчас идентифицируешь: ты писатель, блогер – кто?

Андрусь: Не, дакладна не блогер, я гэтае слова не люблю. Як пісала мая сяброўка Ніка Сандрас, я нават не ведаю, колькі ў гэтым слове літар Г. Дарэчы, пасля таго, як у маёй хаце была праблема з блыхамі, я пачаў называць сябе блохерам. А пісьменнік – гэта не я так сябе магу называць. Я аўтар тэкстаў. А далей ужо вырашаюць чытачы.

«Калі заходзіш у Фэйсбук і чытаеш, што таго забралі, гэтага… А чаму гэта не можа здарыцца са мной?»

KYKY: Я видела, что тебя обвиняли, будто это не литература. Даже Алексиевич обвиняли. Как ты к этому относишься?

Андрусь: Няхай гавораць. Мая задача напісаць, іх задача – гаварыць. Яшчэ да таго, як выйшла кніга, я вельмі блізка ўспрымаў крытыку. Але я прайшоў закалку на «Нашай Ніве» – там каментатары такія жорсткія, беспашчадныя. Калі адзін раз яны паб'юць, другі раз паб'юць, трэці – потым ужо не больна. Перастаеш звяртаць увагу.

Мне пісалі, што гэта кніга пра казу і сральню. А я потым палічыў, што слова бацюшка ўжываецца часцей, чым сральня. Я кажу, дык гэта кніга пра бацюшку!

Ёсць такія снобы ў Фэйсбуку, яны не крытыкі і не літаратары, а высокаінтэлектуальныя задроты, як я іх называю. Яны любяць, каб усё было складана сфармулявана, пра высокія духоўныя матэрыі. І калі пра простае, ды з нецэнзурнымі словамі, у іх гэта выклікае боль. Я такіх выдаляю з сяброў. І ўвогуле, ёсць у нас, беларусаў, такая штука – мы вельмі добра помнім, хто што калісьці зрабіў. Асабліва дрэннага. (смеётся) Як тая Алексіевіч: яна адзін раз сказала пра беларускую мову, потым сябе паправіла, у яе, магчыма, нават меркаванне змянілася за гэты час, але ёй гэта забыць ужо не могуць. Так і з маімі тэкстамі. Недзе год таму я сказаў, што не разумею вулічных акцый: калі людзі выходзяць па сто чалавек і крычаць нейкія лозунгі. Я напісаў, што не разумею, для каго гэта робіцца. Гэта былі проста разважанні. І мне гэта помняць, прычым нават перагарнулі так, што я змагароў не люблю.

KYKY: А после Дня воли в этом году написал президенту открытое письмо. Что изменилось?

Андрусь: Разумееш, я не рыхтаваўся і не выпісваў тэзісы. Я прачнуўся, нешта прачытаў, у мяне накіпела. Гэта эмацыйны выплеск, супраціў. Тады былі дні, калі адбываліся ненармальныя рэчы, абмяжоўвалася свабода. Хацелася штосьці такое сказаць, каб даць адпор. Калі я пішу, што я не баюся, гэта не значыць, што я не баюся. Гэта значыць, што я не хачу баяцца. Калі я прыязджаў да 25 сакавіка ў Мінск, свабодна сябе адчуваў, а пасля… Калі ходзяць амапаўцы, міліцыянты, адчуваешь небяспеку. Няма пачуцця, што ты дома абаронены. І адзінае, на што можна разлічваць, – гэта на сяброў, на журналістаў, на грамадскасць.

KYKY: Ты вот даже говорил, что ты деньги прятал в огороде, потому что могли прийти забрать.

Андрусь: Хочаш пра гэта напісаць?

KYKY: А ты не хочешь? Меня это удивило, потому что ты допускал, что и там найдут, если будет надо. У тебя действительно есть мысли, что доберутся куда угодно?

Андрусь: Ну так, разумееш, калі заходзіш у Фэйсбук і чытаеш, што таго забралі, гэтага. Прычым гэта не толькі нейкія апазіцыйныя лідары, але і проста актывісты, журналісты, блогеры. Чытаеш гісторыі, як грошы знікалі з кватэр, як у Насты Дашкевіч. Таму ёсць страх: а чаму гэта не можа здарыцца са мной? І чаму гэта не можа здарыцца ў Прудку?

«Немагчыма быць часткай Прудка і быць вегетарыянцам»

KYKY: А прудковцы понимают, что о них теперь все знают? Им это нравится?

Андрусь: Калі я пачынаў пісаць у інтэрнэце, ім гэта вельмі не падабалася. Таму што людзі ў вёсцы думаюць, што інтэрнэт – гэта штосьці страшнае, што гэта парнаграфія. Чалавек піша ў інтэрнэце – ён штосьці паганае робіць. А калі выйшла кніга, гэта ўжо зусім іншы ўзровень.

KYKY: Более понятным им?

Андрусь: Так. І я жыў адзін у хаце. Прычым, калі я пераехаў, хата была ў занядбалым стане, там столі не было, вокны былі забіты дошкамі. Я прыехаў, не працаваў у калхозе, сядзеў там адзін такі барадаты дзядзька. Яны ставіліся да мяне з насцярогай. А калі выйшла кніга, яны зразумелі – а, гэта пісьменнік. І мне ўжо стала прасцей. У мяне рэпутацыя змянілася.

KYKY: Как они сейчас тебя воспринимают? С уважением, с нежностью к «новичку»?

Андрусь: Ну ўсе па-рознаму, вёска – гэта шматпартыйная сістэма. Там ёсць свая эліта, свой маргінальны клас. А я такі свабодны спадарожнік Прудка. І, напрыклад, ёсць групоўкі, дзе мяне не ведаюць. Ёсць, дзе добра да мяне ставяцца, ёсць, дзе пабойваюцца. Але ў мяне ніколі на крадуць, таму што думаюць, што лепей са мной не звязвацца, бо я чалавек граматны. Плюс гэта вёска маіх продкаў, там жылі 13 пакаленняў маіх дзядоў, мой бацька там нарадзіўся – ён быў палкоўнікам міліцыі, вельмі паважаным чалавекам. Гэта таксама дае мне абароны.

KYKY: Где более настороженно относятся к чужим: в городе или в деревне?

Андрусь: Там проста не бывае чужых. Калі там з'яўляецца чужы чалавек, яго адразу трэба зрабіць сваім. У вёсцы першыя пытанні «А чый то ты будзеш? А да каго то ты прыехаў?» Ім трэба чалавека пазнаць, зразумець і ўключыць у сваю сістэму каардынат. А ў горадзе можна быць чужым, і гэта нармальна. Але мне цяпер тут таксама ў кайф. Калі я прыязджаю, мяне тут ведаюць, мне гэта падабаецца. Я сваім і тут стаў.

KYKY: Ты же обычно не пьешь, но там с соседями формат общения предполагает. И мясо ты не ел, пока не открыл для себя сало. Деревня ломает городских?

Андрусь: Я калі прыехаў, хацеў зразумець людзей і зямлю, дзе буду жыць. І каб гэта зрабіць, трэба прыняць некаторыя правілы. Калі, напрыклад, у Беларусь прыехаў чалавек з Расіі, спачатку ён мусіць несці не сваю культуру, а спазнаць нашу. Гэта нармальна. Я адразу пачаў вучыць іх мову і пісаць на ёй – выкарыстоўваць іх моўныя фішкі. Па-другое, я засеў у архіў і вывучаў гісторыю Прудка. І так, маё вегетарыянства накрылася медным тазам, таму што немагчыма быць часткай Прудка і быць вегетарыянцам.

Я купляю сала ў людзей, якія зарэзалі свайго кабанчыка. І было такое, што я прыйшоў да цёткі і кажу «хачу купіць сала». А яна кажа, што ў яе нармальнага ўжо не засталося, толькі для горада. І мне стала цікава – што гэта за сала для горада? А яно з пражылкамі мяса – такое любяць дзеці вясковых людзей. Калі вясковец пераязджае ў горад, ён пачынае любіць сала з мясам, а сапраўдны вясковец любіць чыстае сала. Мяне ўжо ўспрымаюць як сапраўднага, таму мне з пражылкамі не прапаноўваюць. А я люблю больш тое, якое з мясам, але мне прыйшлося прамаўчаць і купляць без мяса, каб быць, як сапраўдны вясковец. Інакш проста немагчыма зразумець людзей. Трэба стаць, як яны.

Цяпер, дырэчы, у мяне пайшоў адваротны працэс. Раней я думаў, што буду жыць цалкам па-вясковаму, з такім архаічным ухілам – як дзяды і прадзеды. Але я ўзяў усё, што мне падыходзіць, даразвіўся, каб прызнаць сваю гарадскую натуру, і пачынаю прыносіць у Прудок штосьці сваё. Хачу вось душавую кабінку і пральную машыну паставіць. Я пачаў зноў купляць вопратку. Два гады нічога не купляў: мне здавалася, што гэта дарэмная трата грошай. Але ў вёсцы патрэбна працоўная вопратка – гэта звычайна тое, што было раней добрае, а потым стала бруднае і дзіравае. І ты пачынаеш насіць гэтыя рэчы ў агарод. А я спецыяльна паехаў у Калінкавічы і набыў там клёвыя спартыўныя штаны. Як іх – Марк…

KYKY: Формель.

Андрусь: Так! Я проста захацеў не даношваць нічога, а спецыяльна купляць для гэтага рэчы. Гэта ўжо гарадская фішка. Ці, напрыклад, у мяне да крамы вельмі блізенька. Усе людзі ходзяць туды ў анучах. Вось яна працавала, гаўно кідала і раптам (показывает, как «она» вытирает руки, которыми «кидала говно», об одежду) – «пайду хлеба куплю». І пайшла, у чым была. Гэта нармальна. А я пераапранаюся. Гэта ўжо незвычайна.

KYKY: И как люди воспринимают твои новшества?

Андрусь: У вёсцы людзі вельмі імкнуцца да горада. Для іх усё гарадское – гэта нармальна, ну, для большасці. Ёсць і інтэрнэт, ім карыстаюцца людзі сярэдняга веку. Але ў іх інтэрнэт – гэта даволі абмежаваная прастора: Аднакласнікі, кіно паглядзець, музыку паслухаць. Хто памаладзей трохі – Укантакцік. У Фэйсбуку сядзяць і чытаюць мяне, можа, толькі іх дзеці, якія жывуць у горадзе.

У нас і на матацыклах ездзяць. У Прудку, кажуць, нават бачылі чырвоны ферары. Да мяне прыязджалі сябры на талаку, і адзін бажыцца, што бачыў. Але там цыганы могуць прыехаць на возе, сабакі бягуць за імі, ферары.

Прудок – гэта свет кантрастаў. Ведаеш, тут кавярню мець было б нядрэнна, каб афіцыянтка хадзіла. Хочацца сядзець, каб хіпстары побач былі фонам.

KYKY: Ты единственная возможность, чтобы в Прудке появилось такое место с хипстерами!

Андрусь: Ага, паб «Дэдалева хата». (смеётся) Тут не хапае тратуарнай пліткі. Вось да гаворкі пра тратуары: у Матолькі ў Фэйсбуку бачыў пост пра дарожкі – што яны пакладзены так, а ходзяць людзі іначай. Гэта такая агульнабеларуская тэма. Трэба дарогі пракладаць там, дзе ходзязць людзі, і законы трэба рабіць з таго, чым людзі карыстаюцца.

А то напішаш кнігу – і высвятляецца, што не так яе выдаў, не так прадаеш, не так прэзентаваў. Старыя літаратары кажуць: не тымі дарожкамі ходзіш. Трэба спачатку ў часопісы друкаваць урыўкі, у выдавецтва прынесці рукапіс, трэба чакаць пяць гадоў. А калі зразаеш гэты тратуар і ідзеш, як зручней, пачынаюць бухцець: усе нармальныя людзі так, а ты вось так. Гэтыя дарожкі – пра ўсё. Пра ўладу найперш: яна не рэагуе на тое, што трэба людзям. А ісці заўсёды трэба ад жывога.

«Калі ўзяў казу, знайшоў на ютубе відэа, як яе даіць»

KYKY: А ты вообще сейчас без интернета сможешь жить?

Андрусь: Не, не змагу. Фэйсбук – гэта маё працоўнае месца. Я ў гэтым годзе не працаваў ніводнага дня і не напісаў ніводнага платнага тэкста. Я стопрацэнтны дармаед. Але пры гэтым я зарабляю, і гэта толькі дзякуючы Фэйсбуку. Я ў асноўным у Фэйсбуку і сяджу, яшчэ кіно гляджу, інфармацыйныя сайты, каб нейкія веды атрымаць… Напрыклад, паглядзець відэакурс, як даіць казу.

KYKY: Ты смотрел видео, как доить козу?!

Андрусь: Ну калі ўзяў казу, знайшоў на ютубе відэа, як яе даіць. Там цёця расказвала, паказвала. Я так і навучыўся.

KYKY: А у соседей не просил помощи?

Андрусь: Навошта? У мяне гарадское светаўспрыманне. Мне прасцей у гугле знайсці, чым запытацца ў суседкі. Вось цётка Дуня (персанаж кнігі) – я ёй сказаў, што хачу казіны сыр вырабляць. Яна адказала, што ў яе нейкая сястра стрыечная вырабляла, яна да яе прыедзе, возьме рэцэпт і мне прывязе. Я кажу: «Ды не замарочвайцеся, я зайду ў інтэрнэт і пагляджу!» Ведаеш, перад тым, як ехаць у Прудок, я прачытаў кніжку «Працоўнае навучанне для 7 класаў». Я быў цалкам непадрыхтаваны. Ёсць такі комплекс, калі прыязджаеш у вёску, што яны ўсё ведаюць і ўмеюць, а я наогул не разбіраюся. І сорамна запытацца. Ну вось я кніжкі і чытаў.

KYKY: А в твоей книге «Радзiва Прудок. Дзённік»» вымысел есть?

Андрусь: Фактычныя падзі: працаваў, пераехаў, будаваў – гэта ўсё праўда. А так выдумкі шмат. Я штосьці бяру з жыцця і перарабляю ў свой тэкст. Напрыклад, большасць дыялогаў з цёткай выдумана. А прудкаўцы самі пачыталі кніжку і знайшлі, дзе я дапісваў. Але калі прыязджаюць журналісты, яны падыгрываюць мне. Кажуць: «Праўда-праўда». (смеётся) Быў у кнізе эпізод, што ў мяне багата кабачкоў, я пайшоў і гандлярцы на велік таемна іх паклаў, бо мне не было, куды дзець. Па праўдзе было так: я проста зайшоў у краму і запытаўся, ці трэба ёй. Яна кажа: «Ну, давай». Ну я і паклаў. А калі прыязджаюць журналісты, яна кажа: «Так і было, а я думаю: хто мне паклаў? Гэта я потым у кнізе прачытала, што Андрусь». Можа, яны мяне так выгарадзіць спрабуюць, каб не сказалі, што я збрахаў.

«Жонка ўсім кіруе, а муж – проста такая хатняя жывёліна, яго задача – працаваць»

KYKY: Молодёжи в деревне много?

Андрусь: Зараз шмат людзей 40+. Як я людзі ёсць, але іх адзінкі. Пра ўзрост у вёсцы складана казаць, бо прыходзіў тут да мяне адзін хлопец, мы пару разоў выпілі. Ну, думаю – хлопец і хлопец. А ён кажа: «Вось заўтра ўнучка мая прыедзе»… Яны проста ўсе даволі інфантыльныя – хаваюцца ад жонак. Там матрыярхат, дарэчы. Жонка ўсім кіруе, грошы заўсёды ў яе, мужчына аддае свой заробак жанчыне. Муж – проста такая хатняя жывёліна, яго задача – працаваць. Жанчыны выконваюць і мужчынскія абавязкі, таму што мужчынскай працы ў вёсцы больш. Нават па імёнах бачна: мужчынскія – вельмі ласкальныя. У мяне вось дзед Косцік, а ў яго жонка баба Гаша. Мужчыны – яны тут як дзеці.

KYKY: Кстати, как тебя дочь воспринимает? Как деревенского папашу, или для неё ты какой был, такой и остался?

Андрусь: Мы з ёй вельмі часта вандравалі разам. Я на Белсаце працаваў, ездзіў у камандзіроўкі кожны тыдзень у розныя вобласці. У мяне культурная тэматыка была: музычныя, рыцарскія фэсты, этнаграфічныя летнікі. Я заўсёды цягаў дачку за сабой, для яе жыццё ў нерэальных умовах – звыклая справа. Калі мы аднойчы прыехалі ў Паставы, там не было, дзе начаваць, мы папрасіліся ў ксёнза і спалі ў касцёле. А ёй тады было тры гады толькі. Так што для яе я які быў, такі і застаўся.

KYKY: У тебя коза и куры. А на книге лошади нарисованы. Лошадь будет?

Андрусь: Ну, гэта Ніка Сандрас так намалявала. У мяне ўжо ёсць клёвыя скураныя боты. Я думаю, трэба пад іх каня купіць. Было б класна на кані ў такіх ботах ездіць у сельсавет – гэта вельмі кінематаграфічна.

Я ж кажу, у мяне ўнутры ёсць нерэалізаваны хіпстар. Я пра гэта пісаў у Фэйсбуку, што ноччу конь зайшоў у двор – такая прыгожая карцінка, а я ў красоўках.

KYKY: Какое самое дикое время года в деревне?

Андрусь: Ды ўвесь год дзікі. Калі пачынаецца вясна, дзіка спяшаешся ўсё парабіць да пачатку лета. Усё пасадзіць, папрыбіраць, агароды гэтыя. Потым лета – гаруеш, гаруеш, градкі ды буракі. Восень – дзікая, таму што трэба паспець да снегу ўсё паладаваць і закатаць. А зімой – не ведаю, гэтую зіму я пражыў у Фэйсбуку. Я якраз кнігу выдаў перад Новым годам, да гэтага былі вёрсткі і карэктары, а пасля – продажы, сустрэчы, рэцэнзіі…

KYKY: Жена в деревне нужна?

Андрусь: Угу. Там няма ў Прудку. І ў суседніх вёсках. А гарадскія… Ну былі прапановы, але ж гэта не карову купіць. Усё складана.

KYKY: Нарисуешь мне на книге курицу?

Андрусь: Я не ўмею.

KYKY: Ты и коз не умел, а теперь рисуешь.

Андрусь: Ты ведаеш, колькі я кніг сваімі козамі спаганіў? (улыбается) Я наогул не разумею, чалавек купляе новую кнігу, яна такая чысценькая, а ён просіць, каб я нешта тут намаляваў і спаганіў яе. Я ўжо прывык, але першы раз было так дзіўна ў кнізе штосьці пісаць. Таму першыя аўтографы для мяне балючыя былі. Дай я спачату паспрабую на паперы. Як выглядае курыца? (рисует в блокноте) Спачатку вочы, далей у профіль… Вось цяпер трэба паўтарыць на кнізе.

KYKY: Повторить уже проще будет.

Андрусь: Не факт. Другі раз – самы складаны. Як Рэмарк пісаў пра адносіны з жанчынай – другая сустрэча самая складаная, у ёй няма навізны. Так, ладна, на табе курыцу.

Беларуский свободный конь путешествует по миру, а ты – нет

Жизнь • редакция KYKY
На днях минские интеллигенты большой творческой компанией из журналистов, актеров и режиссеров, решили напиться в баре Pinky Bandinsky. Совершенно случайно две барышни «увели» из бара деревянного коня, который был элементом декора. Когда наутро дирекция попросила вернуть статуэтку, интеллигентам стало так стыдно, что коню устроили фотосессию по Минску. Так родилась идея беларуского свободного коня, который познает мир самостоятельно.